Tandir oldidagi soya

Bir tongda Dilnoza Saodat buvisining hovlisiga erta bordi. O‘sha kuni ular qo‘shnilarga ulashish uchun issiq non yopmoqchi edi. Hovlidagi rayhonlar hidi taralib, tandir yonida xamirli tog‘ora turardi.

Tandir oldida ketma-ket uchta oq tosh yotardi. Buvi tandir qiziganini soat bilan emas, yog‘och qoziqning soyasi bilan bilardi. Soya uchinchi toshga yetganda, tandir non yopishga tayyor bo‘lardi.

Ammo quyosh ko‘tarilganda soya birinchi toshga ham tegmadi. U egri chiziq bo‘lib, gul tuvagi tomonga cho‘zildi. Dilnoza bu holni ko‘rib, tandir yoniga yaqinroq bordi.

“Kecha hammasi joyida edi”, dedi buvi hayron bo‘lib. “Tandirga shoshilib non yopmaymiz. U hali yetarli qizimagan bo‘lishi mumkin.”

Dilnoza do‘sti Bekzodni chaqirdi. Ikkalasi oq toshlarni artib, yonidagi quruq barglarni supurib chiqdi. Toshlar joyidan siljimagan ekan.

“Balki quyosh boshqa tomondan chiqqandir?” dedi Bekzod. Dilnoza osmonga qaradi-da, “Quyosh har tong shu tomondan ko‘rinadi-ku”, dedi.

Shunda Bekzod qoziqqa sinchiklab qaradi. Uning pastidagi tuproq kechagi sug‘orishdan yumshab, qoziq sal qiyshayib qolgan ekan. Shu sabab soya ham boshqa tomonga tushayotgan edi.

Saodat buvi ipga kichkina tugma bog‘lab berdi. “Ip tik osilsa, qoziq ham tik turishi kerak”, dedi u. Dilnoza qoziqni sekin ushlab turdi, Bekzod esa yumshoq loyni chuqurchaga solib, qoziq atrofini mahkamladi.

Ular ip bilan yana tekshirishdi. Bu safar tugma qoziq yonida qimirlamay tik osildi. Ammo quyosh birdan bulut ortiga kirib qoldi.

“Endi nima qilamiz?” dedi Dilnoza. Buvi kulib, “Kutishni ham bilish kerak”, dedi.

Bolalar bekor o‘tirishmadi. Dilnoza xamir ustiga kunjut sepdi, Bekzod esa nonlarni taxtaga terdi. So‘ng ular tandir atrofiga suv sachratib, hovlini ozoda qildilar.

Oradan biroz vaqt o‘tib, quyosh yana charaqladi. Qoziq soyasi avval birinchi, keyin ikkinchi oq toshga tushdi. Nihoyat, u uchinchi toshni aniq topdi.

“Endi tandir tayyor”, dedi buvi quvonib. Nonlar chiroyli qizarib pishdi, hovliga yoqimli hid taraldi. Dilnoza bir bo‘lak nonni Bekzodga uzatdi.

Ular kichkina qiyshiqlik ham katta ishga ta’sir qilishini bilib oldilar. Sababini xotirjam tekshirish esa to‘g‘ri yechimga olib kelishini tushundilar.