Portola orolidagi maktab tomida joylashgan yomg‘ir baklari kutilmaganda tushgacha bo‘shab qoldi. Ertaga qirg‘oq bog‘idagi yosh zaytunlarni sug‘orish navbati edi. O‘n yoshli Leya xaritada ko‘k chiziqlarni chizishni yaxshi ko‘rardi va suv qayerga ketganini topishga ahd qildi. Ularning barglari quruq shamolda allaqachon mayin qirsillardi.
Ustoz Kamol bakdagi hisoblagichni ko‘rsatdi: “Kecha kechqurun sakkiz yuz litr bor edi.” Leya nam daftariga vaqtlar va miqdorlarni yozdi, u har yarim soatdagi o‘zgarishni alohida belgiladi. Xarita bo‘yicha bakdan faqat oshxona, tajriba maydonchasi va kichik ko‘chatlar hovuziga quvur borardi. Dengiz shamoli derazalarni tuz hidi bilan to‘ldirardi.
Leya avval oshxona kranlari oqyaptimi deb tekshirdi. Bir tomchi ham topilmadi. Keyin u hovuzdagi ko‘chatlarni ortiqcha sug‘orilgan, deb o‘ylab, jo‘mrakni mahkam yopdi. Ammo hisoblagichdagi qizil g‘ildirak baribir asta aylanaverdi. U hatto yopilgan jo‘mrak tagiga quruq qog‘oz qo‘ydi. “Demak, ayb ko‘chatlarda emas”, dedi u xijolat bilan.
Tushdan keyin Leya xaritaga eski ombor yonidagi quvurni ham qo‘shdi. U suv o‘sha yerda yoriqdan chiqyapti, deb taxmin qildi. Ustoz Kamol bilan ombor polini ko‘zdan kechirishdi, lekin u yer quruq edi. Leya etik izlari ham, nam dog‘ ham yo‘qligini daftariga belgiladi. Ikkinchi taxmin ham ishlamadi.
Qaytayotganda Leya tom chetidagi oq tuz donalarini va faqat issiq paytda ho‘l bo‘ladigan rangli soyabonlarni ko‘rdi. Ularning ostida bolalar to‘p o‘ynardi. U daftarini ochdi: g‘ildirak aynan tushgi sport mashg‘ulotida tezlashgan. “Nega soyabonlar yomg‘irsiz ho‘l?” deb so‘radi u. Qo‘riqchi Nuri yelka qisdi.
Nuri keyin esladi: “Yangi tumanlatgichlar bolalarni salqinlatadi, lekin ularni kim ulaganini bilmayman.” Leya xaritadagi ko‘k quvur soyabon tomon bormasligini ko‘rdi. Demak, xarita eski edi. Shamol esa namlikni darrov uchirib yuborardi. U mustaqil ravishda bak vanasini yopmasdan, avval manzarani o‘n daqiqa kuzatishga qaror qildi.
U va sinfdoshi Teo soyabon ustidagi ingichka quvurni xavfsiz masofadan kuzatishdi. Mashg‘ulot boshlanishi bilan purkagichlar mayda tomchilar sochdi, hisoblagich tezlandi. Quvur devor ortida bak quvuriga ulanardi. Teo ham xaritadagi eski sana yozuvini ko‘rsatdi. Leya noto‘g‘ri ulangan tumanlatgich zaytun suvini ichayotganini shu zahoti tushundi.
Leya ustozga aniq taklif berdi: “Tumanlatgichni bakdan uzaylik, sport maydoniga esa yelkan shaklidagi soyalar osaylik.” Ustoz kattalar bilan xavfsiz ulanishni tekshirtirdi. Quvur yopilgach, Leya xaritaga yangi binafsha chiziq chizdi va yoniga “faqat yomg‘ir ortsa” deb yozdi. Keyingi yomg‘irda esa u faqat qisqa muddat ishlashi kerak edi.
Bir haftada bak yana to‘ldi, zaytunlar me‘yorida suv oldi. Teo xaritaning nusxasini sportchilar doskasiga ilib qo‘ydi. Ertasi kuni sinf bolalari suv navbatini o‘zlari tekshira boshlashdi. Nuri kuldi: “Kichik chiziq katta isrofni ko‘rsatdi.” Leya dengizga qaradi; u xarita faqat manzil emas, har bir tomchiga berilgan va‘da ekanini bildi.