Kechqurun Oychechak bog‘ining markazidagi bronza qush birdan qanot qoqib, Anoraning oyog‘i oldiga ingichka xaritani tashladi. Xaritaning chetida mis halqa, o‘rtasida esa tomchiga o‘xshash uch nuqta bor edi. “Bu qayerga boshlaydi?” dedi u, qush qorong‘i butalar tomon uchib ketarkan.

Bog‘bon Kamol aka narigi issiqxonada nihollarni yopayotgan edi. U xaritani ko‘rib, xavotirlandi: “Kechaki rayhonlar uchun suv Oy chiqishidan avval ochilishi kerak.” Anora eski suv manbasini topib, quruqlashayotgan rayhonlarga suv yetkazishni shu kechaning o‘zida maqsad qildi.

Ammo bog‘dagi so‘qmoqlar kunduzgidan boshqacha ko‘rinar, daraxtlar orasidagi chiroqlar uzoqdagi yulduzlarday miltillar edi. Xaritaning ustida burilgan chiziqlar, uch tomchi va mayda yaproqchalar bor, lekin hech qanday tanish darvoza yoki quduq chizilmagan edi.

Anora avval burilgan chiziqlarni yo‘l deb o‘yladi. U tosh yo‘lakdagi egri chiziqlar bo‘ylab yugurdi, ammo ular uni faqat tikanzor chetiga olib bordi. “Xarita meni aldadimi?” deb pichirladi u. Tikanzor ortida esa suv shildirashi ham eshitilmas edi.

Keyin u bog‘ chiroqlariga qarab yurdi. Uch tomchini uchta chiroq deb hisoblab, yorug‘ ustunlarni sanadi. Biroq uchinchi chiroq yonida faqat eski aravacha turardi. Uning g‘ildiragi nam tuproqqa botgan, rayhonlar esa yanada egilib qolgan edi.

Anora xaritani aravacha yonidagi chiroq ostida yana sinchiklab ko‘rdi. Mayda yaproqchalar chizilgan emas, qog‘ozga teshib qo‘yilgan ekan. Mis halqa esa aylanganda uch teshikdan navbat bilan qarash mumkin bo‘ldi. Uning chetida: “Nafasing eslasa, bog‘ javob beradi”, degan yozuv turardi.

“Demak, bu qadamlar xaritasi emas,” dedi Anora o‘ziga. U mustaqil ravishda chiroqlardan voz kechib, hidlarni izlashga qaror qildi. Birinchi teshik yonida limonbarg, ikkinchisida yalpiz, uchinchisida rayhon shakli borligini payqadi. Shamol ham aynan shu tomondan esardi.

Anora limonbarglar hidini sezib, pastak devor yoniga bordi. U yerdan yalpiz isi kelgan tor supacha boshlandi. Supacha oxirida rayhonning iliq hidi kuchaydi va qiz bola uzum soyaboni ostiga chiqdi. Kutilmaganda uning tagida katta quduq emas, sopol tomchilar yig‘uvchi hovuzcha bor edi.

Hovuzcha qopqog‘ida xaritadagidek mis halqa o‘rnatilgan edi. Anora halqani uch tomchi tomon burdi. Shunda yon tomondagi naycha ochilib, yig‘ilgan yomg‘ir suvi sekin rayhonlar ekilgan egatlarga oqa boshladi. Bronza qush soyabonga qo‘nib, mamnun chug‘urladi.

Kamol aka yetib kelganda rayhon yaproqlari yana tiklana boshlagan edi. “Sen manzilni emas, bog‘ning tilini topding,” dedi u. Anora nam havodan chuqur nafas oldi. Endi u xarita faqat ko‘zga ko‘rinadigan chiziqlar emasligini, ba‘zan hid, shamol va e‘tibor ham odamni kerakli joyga eltishini bilardi.